Entry Kabary nataon-dRainilaiarivony
Part of speech name (short story title or speech)
Author Cousins William Edward
Tables and plates All the titles
Text Nentiny ny Prime Minister, sy ny 16 Vtr., sy ny namany tao an-donaka, Andohalo, 24 April, 1864

1.Izahao àry, ry tompokolahy, fateny iaraha-mitondra ny tenin-dRasoheri-manjaka, koa asain-dry tompoko lahy alahatra, koa halahatro. Koa vory ato ny ma-netriketrina; atoizy mirahalahy avy ; ato ny terak* Andriamasinavalona ; ato ny navelan-dRalambo amin* Andrianjaka; atony fotsy sy ny mainty, koarahahiteny alohan' izany, dia aza tsiny, aza fondro.

2. Ary raha afaka ny tsiny fanàlany ny vava, Traran-titra hianao, Rasoheri-manjaka, aza marofy, mifanantera amy ny ambanilanitra. Fa raha hianao no salamatsy marofy, miadana ny ambanilanitra.

3. Rahaomby aminaony hasinasy arahaba, Andriana manan-kavana hianao, dia mahenina azy mirahalahy mianadahy avy, sy izay loloha navelan' izy telo mianaka, na an-tsakany, na an-davany. Veloma, ho masin-tsaotra amam-bavaka izany, hahamasina anao Manjaka, hiadanan' ireo mianakavy.

4. Ny terak'Andriamasinavalona, ny navelan-dRalambo amin'Andrianjaka, masinasaotra amam-bavaka izany, hahamasina anao Manjaka, tsy hiovàny fenitra kosa.

5. Ny ambanilanitra, nany fotsy, nany mainty, veloma, koa aza maro-fitaiza ; fa Rasoheri-manjaka no taizany ny ambanilanitra.

6. Vory eto kosa ny foloalindahy, tsy mitokana arahaba noho ny ambanilanitra ; fa natao tandrony arony ny vozony, natao fangady lava-zarana hamory ny anivony ny riaka, masina saotra amam-bavaka, ierem-basy aman-defona hahita izay hahamasina ny Manjaka, hahazoana ny voninahitra hiadanana amy ny vady aman-janaka. Koa raha vita izany, fa izany no ela, koa nefa ela itadiavana izay hahamasina ny Andriamanjaka.

7. Ary aloha indrindra, hoy Rasoheri-manjaka, Lazao amy ny ambanilanitra, fa vory ny manetriketrina, ny fankasitrahana, ny fankatelemana, amy ny fahavoria-nareo ambanilanitra ; fa asaiko andro, dia andro ; asaiko alina, dia alina ; be mora inaina, tsy mahavaki-tratra, tsy mamintan' andro ahy Manjaka.

8. Diaveloma, soavatsarà, elavelona, hono, hianareo, ry tompokolahy, antsoin-dRasoheri-manjaka e. Famaliny ny vahoaka. Trarantitra Itompokovavy, aza marofy, mifanantera amy ny ambanilanitra.

9. Ary raha vita ny fankasitrahana, entonareo miaramila izao fiteniko izao, entonareo Off.de Pal., koa lazao amy ny ambanilanitra, ho entiny mianavaratra, sy mianatsimo, sy ho entiny miantsinanana sy miankandrefana. Efa nambarako taminareo, hoy Rasoheri-manjaka, fahalaiko ny menavazana, efa nofotoaniko andro taminareo ny hiverenany, ka raha avy izay fahavoriany, efa reko, efa hitako ; koa misy hiany ny efa tokony tsy ho volony ny miaramila ; ao ny efa diatokony efa ho zokin' olona ; ary misy hiany koa ny tanora, fa efa tsy ho tokony ho miaramila, fa tokony ho borozano ; koa samy tiako avokoa, na ny miaramila na ny borozano, fa samy ahy avokoa.

10. Koa raisiko ny ho miaramila hataoko fangady lava-zarana, hamory ny anivony ny riaka, ho tandroky ny fanjakana ; ary hapetrako kosa ny ho borozano hatao kohokitrohifaharana, hanamainti-molaly ny tany hiarahako, izaho sy hianareo, miadidy ny tany amam-panjakana.

11. Koa lazaiko amy ny ambanilanitra, hoy Rasoheri-manjaka : hametraka ny ho borozano aho, koa raha misy olombelona hametraka ny ho borozano amim-bola amin-karena, koa vola amin-karena no mba hatao amy ny fanjakako hamitahana ny bodo, hanambakana ny adala, laviko, izaho sy hianareo, raha manao izany, rey ambanilanitra, fa tsy izay rey ambanilanitra? Izay !

12. Koa raha misy manao izany, fa hametraka ny ho borozano, ka maka vola, indrindra ka manao adi-varotra amy ny fametrahana amin' izany, koa raha vola no mba horaisina amy ny fametrahanany miaramilako, hoy Rasoheri-manjaka, na iza andrian-dray manao izany, na iza nanaosoaraj-, nanaosoareny, naizananao eoa tena, na iza lehibe, na iza madinika, na iza be am-pireneny, ataoko tsy azo itantarana ny soa atao, raha manao izany, hoy Rasoheri-manjaka. Matiko, rey ambanilanitra. Fatsy izay, rey ambanilanitra? Izay !

13. Anao vako izany, rey ambanilanitra, tsy tian' Andrianampoinimerina ny fanambakana ; omby tamin' Ilahidama, fa izy no nisehoany ny miaramila, tsy tian' Ilahidama ny fanambakana amy ny fanalam-bola amy ny vahoaka. Omby tamin-dRabodonandrianampoinimerina, notohizany, nasiany orim-bato ny tsi-fitiavanany fanalam-bola amy ny vahoaka. Ary raha inty omby amiko, izaho Rasoheri-manjaka, voaloham-panjakana ataoko ity, rey ambanilanitra, koa raha mba vola amin-karena no atao amy ny fanjakako, hanambakana ny adala, handresena ny madinika, koa hametraka ny ho borozano aho, rey ambanilanitra, koa raha misy manao vola amin' izany, ka handray vola amin' izany, ny tànana manolotra dia tapahiko, ary ny kibo mihinana dia tatahako. Fatsy izay, rey ambanilanitra? Izay !

14. Anaovako izany, rey ambanilanitra, hitsitsiako ny fanananareo, hiadanany ny vady aman-janakareo; ny kely manana ny azy ; ny be manana ny azy ; fa raha olombelona no hanambaka anareo, laviko, izaho ey hianareo, rey ambanilanitra! Fa tsy izay, rey ambanilanitra? Izay !

-15. Ary inty hianao nanao vava tamin'olona tamin' izany, na kely nataonao tamin' izany, na be nataonao tamin' olona tamin' izany, aza manóme azy, fe tapaka amin' izany masony ny andro anio izany ny tsy fanalana vola amin-karena amy ny fanjakako.

16. Ary inty ny aminareo menavazana hapetrako ho borozano, lehilahy samy mitoetra amy ny am-pahenin' Imerina, samy mitoetra amin' arivo, mitoetra amin-jato ; koa raha mandehandeha foana hianao, fa tsy mitoetra amy ny tany onenana amy ny vady aman-janaka, hanamainti-molaly ny tany, raha manao izany, dia ataoko meloka. Fatsy izay, rey ambanilanitra? Izay !

17. Ary inty kosany aminareo hiverina hipetraka amy ny foloalindahy, nataoko lamba mivalona, ho tabiha sy reharehany ny fanjakana ; koa tandremo, fa hipetraka amy ny Brigade, hipetraka amy ny Battalion, hipetraka amy ny Section. Koa raha misy jnanangonangona anareo foana, fa tsy ny matso sy ny fanompoana no anangonany anao, indrindra ka ny asany noanangonany anareo, sy hampitaominy lavenona, Lavo, faizahoandrian'tsy mamitaka, faizay mampanao anareo no ataoko meloka. Fatsy izay, ry foloalindahy ? Izay !

18. Fa ny fanompoana no tandremo tsara; ny baiko omeny ny lehibe hahamasina ny Manjaka notandremo; ny matso tandremo ; fa izany no mahafoloalindahy anareo, hiadidy ny fanjakana. Fa ity tany ity tany lehibe manan-kenatra, koa raha ity tany ity no mba hahafaham-boan-tondro, sasatra ny olon-kariva ny andro ; fa ataontsika tsy mihambo manana Andrianampoinimerina, sy Ilahidama, sy Rabodonandrianam-poinimerina ; ary ataontsika tsy latsa-bato an-tànana Rasoheri-manjaka. Fa tsy izay, ry foloalindahy ? Izay !

19. Koa raha mahatana izao teniko izao, matokia dia matokia, rey ambanilanitra; fa izaho no ray, izaho no reny ; fa foin'Andriamanitra ho ahy ny tany amim-panjakana, fa izaho no fanôvan' izy telo mianaka, koa rehefa ataoko "Matokia," matokia día matokia, koa aza manan-tse-po ; fa izabo andrian'tsy mamitaka. Fa tsy izay, rey ambanilanitra? Izay ! Izao no fiteniny ny Manjaka, rey tompokolahy. Koa ambara aminareo. Arahaba soa, arahaba tsara.


2019/04/05